De rol van de Nederlandse Ambassade na je emigratie

Onvermijdelijk kom je tijdens je verblijf in het buitenland wel een keer op een punt dat je een Nederlands vertegenwoordiging nodig hebt. Of je nu op vakantie bent, of bent geëmigreerd. Wat doet de Nederlandse Ambassade wel en wat doen ze niet? hetis niet altijd voor iedereen even duidelijk

In dit artikel leg ik uit wat de Ambassade van het Koninkrijk der Nederlanden voor jou kan betekenen al je in het buitenland verblijft of woont. En wat je moet doen als er geen Nederlandse Ambassade of consul is in het land waar jij woont.

Wat is het verschil tussen een Ambassade en een Consulaat?

Een ambassade is een formele vertegenwoordiging van een land in een ander land. Aan het hoofd staat een Ambassadeur die officieel is aangesteld en werkt voor het ministerie van Buitenlandse Zaken in Nederland. Hij vormt samen met zijn team de ogen en oren van Nederland in het buitenland. En dan met name als het gaat om handelsbetrekkingen, economische ontwikkeling, ontwikkelingshulp en kansen voro Nederlandse investeerders en bedrijven. Een Ambassadeur en zijn team bouwen een netwerk waar Nederland in de breedste zin van het woord van kan profiteren als het gaar om landsbelangen en private belangen.

Daarnaast vervuld de Ambassade een rol bij het verlenen dienstverlening aan Nederlanders in het buitenland en het helpen van Nederlanders die vastgelopen zijn in het betreffende land of gebied.

Een consulaat is de plek waar een Consul-Generaal werkt. Het is eigenlijk een buitenpost van een Ambassade. Een consul richt zich vooral op het zakenleven en minder op politieke betrekkingen en regeringszaken. Een consul heeft vooral op regionaal (lokaal) niveau contact met de overheid en het bedrijfsleven en niet op nationaal niveau, dat is voor de Ambassade.

Net als de Ambassade voorziet de consul ook in zogenaamde consulaire diensten, officiële documenten die Nederlanders in het buitenland nodig hebben en het verstrekken van visa aan mensen die naar Nederland willen.

En dan is er nog de honorair consul dit is geen beroepsdiplomaat zoals de vorige twee van zijn collega’s, zij werken nog meer op macro niveau en hebben min of meer dezelfde taken als de Consul-Generaal.

Wat doe je als je vastloopt in het buitenland

Als je in het buitenland vastloopt, zakelijk gezien bijvoorbeeld met vergunningen e.d. kun je via de Consul of de Ambassadeur om hulp en ondersteuning vragen.

Ben je als particulier in de problemen in het buitenland omdat je bijvoorbeeld gearresteerd wordt, ook dan kan de Ambassade of het consulaat bijstand verlenen.

Je gaat naar een consulaat als je hulp nodig hebt, bijvoorbeeld omdat iemand vermist is, je paspoort gestolen is, als je slachtoffer bet van een ernstig misdrijf, of als je opgenomen bent in het ziekenhuis, of als je naaste in het buitenland overlijd. Maar ook als jij of je kind door je buitenlandse partner ontvoerd zijn, of slachtoffer ben van (seksueel) geweld.

Consulaire diensten

De Ambassade en/of het consulaat helpen ook bij

• paspoort vervanging en vernieuwing (lees ook: Je paspoort verlengen in het buitenland, 5 tips)
• inburgeringscursussen voor mensen die naar Nederland willen
• beëdiging van documenten
• het verstrekken van documenten zoals huwelijksakte, verklaring van woonplaats, Nederlanderschap, verklaring omtrent in leven zijn voor pensioenfondsen en verzekeringsmaatschappijen, verklaring omtrent gedrag en verklaring burderlijke staat of huwelijksbevoegdheid
• naturalisatie aanvragen
• herstellen van Nederlanderschap

Wanneer kun je geen hulp krijgen van de Nederlandse vertegenwoordiging in het Buitenland?

• bij dreigende uitzetting vanwege overtreden van je visumregels
• als je geen geld meer hebt, bijvoorbeeld na een overval of oplichting of een ramp, of als een overleden iemand terug moet naar Nederland, ze lenen nooit geld uit en betalen geen rekeningen.
• als je juridische bijstand nodig hebt, dat verstrekt een Ambassade niet, dus ook niet als ze je bisjtand verlenen als je in de gevangenis zit
• administratieve hulp zoals een lokale visumaanvraag of een werkvergunning
• notariële aktes, deze taken worden niet meer uitgevoerd door Ambassades.
• bemiddeling bij werk, Ambassades helpen niet bij het vinden van werk
• als je een tweede, andere (dominante) nationaliteit hebt krijg je geen hulp

Consulaire bijstand in een crisis situatie

Kom je in het buitenland in een crisis terecht, bijvoorbeeld een natuurramp, een aardbeving of politieke onrust of oorlog, ook dan kun je contact opnemen met de Ambassade. Zij kunnen als je dat wenst je op de hoogte houden van de situatie en eventueel als dat nodig is en vanuit Nederland georganiseerd wordt omdat er geen normaal vervoer meer mogelijk is, een evacuatie regelen. Zorg dat je in zo’n situatie al je belangrijke papieren bij je hebt, en regel praktische zaken. In veel landen buiten de EU leer je standaard al een noodpakket in huis te hebben. Je kunt je aanmelden bij de Ambassade als je in het buitenland gaar wonen zodat zij contact met je kunnen opnemen in geval van noodsituaties.

Wat als er geen Nederlandse Ambassade of Consulaat in de buurt is?

De Nederlandse overheid heeft de afgelopen jaren zwaar bezuinigd op buitenlandse posten. Er zijn veel ambassades en consulaten verdwenen. Ook is de bereikbaarheid van een Ambassade ernstig verminderd, je moet eigenlijk altijd een afspraak maken en dat loopt allemaal (heel onhandig) via een helpdesk in Den Haag.

En soms zijn de regels lokaal erg vreemd, zo moet je in Mexico Stad bij de Ambassade die in een bedrijfsverzamelgebouw zit, een ID bewijs bij de balie achterlaten, voor je naar boven mag. Maar je hebt ook je ID bewijs nodig bij de Ambassade om je te legitimeren en om het bijvoorbeeld te verlengen. Als je dus geen extra ID bewijs hebt loop je bij de balie bij de entree al vast. Daarbij eist de Nederlandse overheid dat je bijvoorbeeld bij een paspoort verlenging al je Nederlandse ID bewijzen meeneemt. Gelukkig heb ik een Mexicaans ID bewijs, maar je begrijpt dat als je dar onvoorbereid komt (als vakantieganger bijvoorbeeld) je niet eens naar boven kunt voor je afspraak.

Is er geen Nederlandse Ambassade of een consulaat in de buurt dan moet je naar de dichtstbijzijnde vestiging en dat kan soms een paar landen verderop zijn. dat breng vaak veel ongemak, visums en hoge kosten met zich mee. Toen mijn paspoort vernieuwd moest moest ik naar Mexico Stad vanuit Merida, in Yucatan. Dat is 2 uur vliegen, dan ga je in een hotel want je regelt het allemaal niet in 1 dag, je moet ook naar DHL namelijk voor een verzendlabel en de juiste maat pasfoto’s weten te bemachtigen want die zijn anders dan in Mexico. En dan vlieg je weer terug. Mijn paspoort kostte uiteindelijk in totaal bijna 1000 euro.

In sommige gevallen kun je ook terecht bij een Europese Ambassade of een Ambassade van een ander land binnen de EU. (verdrag van Lissabon 2009) maar alleen in ernstige gevallen, als je bescherming nodig hebt bijvoorbeeld of gearresteerd bent voor een ernstig misdrijf of als je je paspoort kwijt bent en een noodpaspoort nodig hebt.

(lees ook: Hoe lang duurt het aanvragen paspoort vanuit het buitenland?)